Gulistan Gulmuş

 

RIHA - Rojnamevan Berîvan Qasim, li ser atmosfera herêmê ya di derbarê pêşketinên di navbera Hikûmeta Sûriyeyê û Rêveberiya Herêmî ya Rojava de raporek weşand û got, "Aliyek heye ku ji hêla gel ve bi awayekî erênî tê pêşwazîkirin û aliyek heye ku bi awayekî neyînî tê pêşwazîkirin. Tenê destnîşankirina zimanê Kurdî wekî zimanekî fermî têrê nake."

 

Di 25'ê Tebaxê de di navbera Fermandarê Giştî yê Hêzên Sûriyeya Demokratîk (HSD) Mazlûm Ebdî, Berpirsa Daîreya Têkiliyên Derve ya Rêveberiya Xweser  Îlham Ehmed û Serokkomarê Demkî yê Sûriyeyê Ehmed El-Şara de hevdîtinek pêk hat. Li gorî agahiyan, di civînê de entegrekirina HSD'ê di nav artêşa Sûriyeyê de, statuya YPJ'ê (Yekîneyên Parastina Jinan), rewşa zimanê Kurdî û rêkeftinên siyasî û îdarî yên di navbera Hikûmeta Herêma Rojava û Şamê de hatine nîqaşkirin.

 

Daxuyaniyên piştî civînê nîşan dan ku pêvajoya entegrekirina HSD'ê di nav artêşa Sûriyeyê de berdewam dike, di heman demê de nîqaşên li ser parastina avahiya bêhempa ya YPJ'ê jî berdewam dikin. Nirxandinên cûrbecûr ên li ser rolên ku Mazlum Ebdî û Îlham Ehmed dê di serdema nû de bigirin ser xwe hatin eşkerekirin û hate destnîşankirin ku biryarên ku di derbarê statuya zimanê Kurdî de hatine girtin hîn jî li herêmê têne nîqaşkirin.

 

Derbarê statuya Yekîneyên Parastina Jinan (YPJ) ya ku demek dirêj e li ser nîqaş tê kirin, daxuyanî nîşan didin ku nîqaş berdewam dikin da ku YPJ wekî hêzek taybet û rêxistinkirî di nav Wezareta Karên Hundir de were entegrekirin. YPJ'ê ragihand ku danûstandin dê di çarçoveya peymana 29'ê Çileya 2026'an de berdewam bikin.

 

Rojnamevan Berîvan Qasim nirxandina xwe ya li ser van pêşketinan û atmosfera li herêmê pêşkêş kir.

 

Bi rêya entegrasyonê ji ezmûna QSD'ê dê sûdê bê wergirtin

 

Berîvan Qasim, girîngiya hevdîtinan destnîşan kir û derbarê mijarên ku hatine nîqaşkirin de wiha got: "Çend roj berê şandeyek ji Mazlûm Ebdî, Îlham Ehmed û endamên YPJ'ê pêk dihat çû Şamê. Li wir gelek civîn hatin lidarxistin. Li ser entegrasyona QSD'ê di bin peymana 29'ê Çileyê de hevdîtin hatin lidarxistin û gelek raman li ser entegrasyona YPJ'ê hatin parvekirin. Her wiha li ser ziman gelek nîqaş hatin kirin. QSD êdî wekî hêzek bi fermî tevlî artêşê dibe. Dema ku em li bertekên raya giştî yên li ser medyaya dîjîtal dinêrin, em dibînin ku ev gaveke baş e. Hikûmeta Sûriyeyê jî dê ji ezmûna QSD'ê sûdê werbigire, ku bi salan şerên mezin kiriye û deverên ku ji aliyê DAIŞ'ê ve hatine dagirkirin rizgar kiriye. Îro, her kes dizane ku QSD'ê çawa ji bo herêma Rojava ya Kurdistanê mohreke girîng li dîrokê xistiye."

 

Raya giştî daxwaza ji nû ve nirxandina biryara derbarê zimanê Kurdî de dike

 

Berîvan Qasim, dema ku piştî civînê çûn qadê, atmosfera di nav gel de vegot û wiha dewam kir: "Wekî rojnamevan, em bi berdewamî li qadê ne. Aliyek erênî û aliyek neyînî heye ku ji hêla raya giştî ve tê pêşwazîkirin. Lêbelê, daxwaza hevpar a her kesî ew e ku mafên Kurdan ji hêla Sûriyeyê ve bi awayekî mayînde werin destnîşankirin. Îro, em jî dibînin ku hewcedariya şoreşek ziman heye. Biryara ku ji hêla hikûmeta Sûriyeyê ve hatî ragihandin dibêje ku êdî zimanê Kurdî dê bibe zimanekî fermî. Li herêma me, êdî zimanê Kurdî dê di hin mijaran de were hînkirin. Ev ji hêviyên gelê me yên ku bi salan têkoşîn kirine kêmtir e; ne ew e ku gel bi vî rengî dixwaze. Ji ber vê yekê, hikûmeta Sûriyeyê hewce dike ku biryara ku daye ji nû ve binirxîne. Tenê destnîşankirina zimanê Kurdî wekî zimanekî fermî ne bes e û ji bo dîtina ku ev biryar di pratîkê de tê sepandin, li herêmê çalakî, bûyer û daxwaz li dijî vê yekê derdikevin. Divê hikûmeta Sûriyeyê mafên Kurdan bide pêşiyê. Di vê çarçoveyê de, divê di navbera hikûmeta Sûriyeyê û Rêveberiya Herêmî ya Rojava de peymanek were çêkirin."

 

YPJ dê hevdîtinên din bi Hikûmeta Sûriyeyê re bike

 

Berivan Qasim diyar kir ku nîqaşên li ser rewşa domandina YPJ'ê ya wekî hêzek serbixwe dê berdewam bikin û YPJ dê di demek nêzîk de bi hikûmeta Sûriyeyê re hevdîtinekê li dar bixe. Berivan Qasim wiha domand: "Nîqaşên li ser statuya bêhempa ya YPJ'ê berdewam dikin. Li gorî agahiyên dawî yên ku haya me jê hene, şandeyek ji YPJ'ê dê bi hikûmeta Şamê an Wezareta Karên Navxweyî re hevdîtinekê li ser entegrekirina YPJ'ê li dar bixe. Mijareke din a girîng peymana 29'ê Çileyê ye. Yek ji xalên sereke yên vê peymanê vegera mirovên ji Serêkaniyê koçber bûne. Vegera wan a bajarê xwe bû. Xebat di vî warî de berdewam dikin. Gelê Serêkaniyê dixwaze ku zûtirîn demê vegere malên xwe, lê ewlehî li wir bi tevahî nehatiye garantîkirin. Em hêvî dikin ku peymana 29'ê Çileyê wekî peymanekê bimîne ku mafên Kurdan diparêze. Ev peyman divê ne tenê xizmeta berjewendiyên hikûmeta Şamê bike; divê gel jî têkoşîna xwe ji bo destkeftiyên xwe û zimanê xwe bidomînin."