Komîsyonê Taqîb û Çimdarîye yê Cinîyan ê Aştîye ame awankerdiş

  • 14:57 18 Teşrîna peyêne 2026
  • NAROJANE
STENBOL- Înîsîyatîfê Cinîyan ê “Hewceyîya Mi bi Aştîye Est a” bi eşkerayîyêk awankerdişê Komîsyonê Taqîb û Çimdarîye yê Cinîyan ê Aştîye îlan kerd. Endama komîsyonî Derya Moraye dîyar kerd ke ê venga heme cinîyan danê ke nê prosesî înan reyde taqîb bikerê û her merhele de beşdarê xebatanê komîsyonî bibê.
 
Înîsîyatîfê Cinîyan ê “Hewceyîya Mi bi Aştîye Est a” awanîya Komeleya Demê Cinîyan ê qezaya Beyoglu ya Îstanbulî de seba dîyarkerdişê awankerdişê komîsyonî eşkerayîyêka çapemenîye daye. Endam û îdarekarê sazgehanê cinîyan, aktîvîstê TJA’yî, temsîlkarê partîyanê sîyasî û zaf cinîyan eşkerayî de ca girewt. Metnê kurmanckî yê eşkerayî Derya Moraye, metnê tirkî zî endama komîsyonî Fatma Goke wend.
 
‘Ganî aştîyêka menda awan biba’
 
Derya Moraye dîyar kerd ke ê sey cinîyanê ke seba aştîye îsrar kenê, dest bi taqîbkerdişê prosesê aştîyêka mende kenê û vat: “Verê cû zî seba çareserîya meseleya kurdan cehdî ameyî kerdene; la her rey awankerdişê aştîye ame astengkerdene. Aştîyêka menda tena vindarnayîşê şer û çekan nîya; eynî wext de wêrekîya rîbirîbîyayîşê vîyarteyî, eşkerakerdişê raştîye, caardişê edaletî û vernîgirewtişê şîdetî xo mîyan gêna. Ma beşdarîya cinîyan a prosesê aştîye de û vate û berpirsîyarîya înan a seypêye ya mekanîzmayanê qerardayîşî de sey hewceyîyêka bingeyine vînenê.”
 
Derya Moraye vat: “Ma bawer kenê ke gamê ke ameyî eştene û nêameyî eştene, sozê ke ameyî dayene û mekanîzmayê ke ameyî awankerdene, ganî perspektîfêko xoser ra bêrê taqîbkerdene; perspektîfêko ke qezencê ma yê sey cinîyan paweno û amancê ci seypêyîya cinsîyetî ya. Cinî şerî bi hawayêko cîya ciwîyenê; hepisxaneyan de, mîyanê feqîrîye de, vera şîdetê camêrdan û rayîranê koçberîya bi zorî ser o. La prosesanê aştîye de nê tecrubeyê cinîyan yenê peygoşkerdene.”
 
‘Ma hema destpêkê nê rayîrî de yê’
 
Derya Moraye ard ziwan ke cinîyan demanê tewr zehmetan de zî têkoşînê aştîye ra fek nêveradayo û vat: “Badê kombîyayîşêk ke nêzdîyê 100 cinîyan reyde bî, ma qerar da ke nê rayîrî bi nameyê ‘Komîsyonê Çimdarî û Taqîbê Aştîye yê Cinîyan’ dest pêbikerê. Ma hema destpêkê nê rayîrî de yê. Karê ma yo serekeyî do no bo ke ma tetbîqkerdişê qanûnê çarçewayî (Qanûno bi Hûmara 7595î) û gamanê qanûnî û sîyasîyan ê ke seba çareserîya meseleya kurdan û demokratîkkerdişê Tirkîya hewce yê, taqîb bikerê.”
 
‘Ma venga heme cinîyan danê ke beşdarê prosesî bibê’
 
Derya Moraye qiseykerdişê xo wina qedêna: “Ma do na xebate bi rayîrê raporan, zîyaretan, heyetanê çimdarî û metodanê bînan aver berê û netîceyanê xebatanê xo dem bi dem raya pêroyî reyde pare bikerê. Ma venga heme cinîyan danê ke nê prosesî ma reyde taqîb bikerê û her merhele de beşdarê komîsyonî bibê. Kesanê ke pozîsyonanê qerardayîşî de yê rê vanê: Ma şima taqîb kenê, ma cinî taqîbkerdoxê prosesê aştîye yê.”