MERKEZÊ XEBERAN - KJAR’î bi munasebetê 25ê Teşrîna Peyêne eşkerayîyêke da. KJAR’î bale ante şîdetê dewlete, kiştişê cinîyan û zextanê ke Îran de cinîyan ser o zêde benê û wina ame vatene: “Xelesnayîşê komelî tena bi garantîkerdişê heq û azadîya cinîyan mumkin o.”

 

Komeleya Cinîyanê Azadan ê Rojhelatê Kurdîstanî (KJAR) bi munasebetê 25ê Teşrîna Peyêne, Roja Mîyanneteweyî ya Têkoşînê Vera Şîdetê Cinîyan Ser o eşkerayîyêka nuştekîye weşanaye. KJAR’î bale ante halê cinîyan ê Îranî û şîdetê ke vera înan yeno kerdene ser. Eşkerayîye de ame vatene ke ganî têkoşînê vera şîdetî bi yew roje sînordar nêbo, her roj dewam bikero.

 

KJAR’î eşkerayîya xo de wina vat: 

 

“Nêzdîbîyayîşê 25ê Teşrîna Peyêne, Roja Mîyanneteweyî ya Têkoşînê Vera Şîdetê Cinîyan Ser o reyde, krîz û gerginîyê sîyasî yê mintiqa warê sîyasî zewt kerdo; înan mîyan de sîya şerê mabênê Dewletanê Yewbîyayeyan ê Amerîka, Îsraîlî û hukmatê Îranî zî est a. Tehlukeya tewr pîle ya halanê winayênan ê hesasan de na ya ke şerê mîyanênî yê rejîmî yê vera komelî û taybetî şîdetê sîstemî yê vera cinîyan bêro îhmalkerdene. Tecrubeya tarîxî mojna ke sîstemê zulmî krîzanê teberî ra fayde gêno û cehd keno ke serdestîya xo ya mîyanêne xurtêr bikero.

 

Serra vîyarte de makîneyê zulmê emnîyetî û dadwerîye bi lez û zêdebîyayîşêko ke hetanî nika nêameyo dîyene dewam kerdo. Belgeyî mojnenê ke Kurdîstan, Belûcîstan û cayanê bînan ê welatî de pêlêka hîraye ya vîndîkerdişanê bi zorî bîya. Destbendkerdişanê bêxaberan û berdişê hepsîyan ê hepisxaneyanê nêzanîyayeyan ra bigîre hetanî vetiş û bicaardişê bêvindertişî yê qerarê dardekerdişî. Goreyê raporê Rêxistina Heqanê Merdiman a Îranî, tena heşt aşmanê verênan ê serra 2026î de tewr tayê 528 kesî ameyê dardekerdene. Na hûmarêka zaf tersnayoxe ya û mojnena ke tersnayîş bîyo hacetê sereke yê hukmatî yê kontrolkerdişê nêrazîbîyayîşan.”

 

Eşkerayîye de ame dîyarkerdene ke şîdetê dewlete dewam keno, komel de hadiseyê kiştişî û kiştişê eşîrî û mîyanê keyeyî zêde bîyê û wina ame vatene: “Şîdetêk est o ke goreyê daneyanê nikayênan, her roj yan zî her çend rojan rayêk beno sebebê merdişê cinîyêke. Kêmîyê qanûnî û piştdayîşê sîstemê dadwerîye yê vera fîîlanê sucan ê bi nameyê ‘namûsî’, bi dubarekerdişê îdeolojîya camêrdserdestî hetê sîstemê îqtîdarî ra reyde, verê kiştoxan akerdo. Kiştişê bi hawayêko wehşî yê Meryem Yarmohammadî, cinîya 28 serreyîye ya Qeşmije ke badê îşkence û parçekerdişê bedenî hetê birayê xo ra û bi hetkarîya mêrdê xo ameya kiştene û virazîyayîşê kombîyayîşanê piştdayîşî seba kiştoxî, tena nimûneyêk ê nê şîdetê bêkontrolî yo ke adet û qanûnê peyverûyî vejenê meydan. Soraya ke 21 serre bîye û dayîka hîrê domanan bîye, bi çakûçî ameya kiştene; Ayda Heyderiyane zî Sine de hedefêka bîne ya nê felaketî ya. Komelêko ke heqê cuye û azadîya cinîyan nêpaweno, mecbur o ke çerxêka şîdetî ya zafhetine de bifetisîyo.”

 

Dewamê eşkerayîye de nê çîyî ameyî vatene: “Serra 2026î de şîdetê nimitey ê vera cinîyan Îran de bi şiklê bêparverdayîşê sîstematîk ê ekonomîkî, ferqanê qanûnî yê bingeyînbîyayeyan û zextanê psîkolojîk û kulturî yê bi nameyê ‘pawitişê namûsî’ û sucdarkerdişê kesê ke bîyo hedef dewam kerdo. No tewir şîdetê nêasayeyî ke bi krîzanê debarê cuye û çinbîyayîşê qanûnanê pawitişî û verênîgirewtişî giranêr beno, bi normalkerdişê bindestîya cinîyan a cuya rojane de, serbestîya înan wedarneno û seba vejîyayîşê şîdetanê eşkerayan û felaketinan bingeyê sereke amade keno.

 

La rixmê nê tewiranê cîyayan ê zulmî zî, hepisxaneyê welatî bîyê merkezê sereke yê xoverdayîş, dadxwazî û hişyarîye. Xoverdayîşê cinîyanê sey Zeyneb Celaliyane, Werîşe Mûradî û Pexşan Ezîzî û dewamkerdişê kesanê ke rastê vîndîkerdişê bi zorî û zextanê emnîyetî ameyê, înan mîyan de Zehra Pîrdehqane, Perwîn Rasiq Qizilbaşe û Sara Reşîdî, mojna ke dêsê hepisxaneyî nêeşkayê vengê seyyewbînîwazîye bêveng bikerê. No xoverdayîş hepisxaneyî kerdê kelayê girêdayîşê têkoşînê sîyasî, komelkî û dadxwazîye.

 

Xebat û fedakarîya cinîyan nê heme serran de qezencê ke êdî peyser nêgêrîyenê, qeyd kerdê; înan mîyan de:

 

Girêdayîşê waştişanê têgêrayîşê cinîyan bi çalakîyanê protestoyî yê karkeran, mamosteyan, wendekaran û kêmanîyanê bin zextî reyde, seba têkoşînêko yewbîyaye vera şîdetê sîstemî, ekonomîkî û yê bi nameyê namûsî;

Eşkerakerdişo bêvindertiş ê vîndîkerdişanê bi zorî, dardekerdişan û dosyayanê kiştişê cinîyan û vindarnayîşê vîrraşîyayîşê xeberanê zulmî bin sîya krîzanê eskerî û sîyasîyan de;

 

Îlankerdişê xoverdayîşê hepsîyanê sîyasîyan û piştdayîşê waştişanê înan sey bingeyê têgêrayîşanê protestoyî yê komelî.

 

Coka ma sey KJAR’î îlan kenê ke 25ê Teşrîna Peyêne bi îdealanê seyyewbînî û şerefê merdimî reyde newekerdişê peymane ya. Ma bawer kenê ke xelesnayîşê komelî heme tewiranê şîdetî ra tena bi rayîrê bicaardişo temam û bêşert û merc ê heq û azadîya cinîyan mumkin o. 25ê Teşrîna Peyêne tena rojêk nîya. Şîdetê vera cinîyan hema nêqedîyayo. O her roj keyeyan de, kuçeyan de, merkezanê destbendkerdişî de û hepisxaneyan de dewam keno. Coka têkoşînê vera aye zî nêeşkeno tena bi yew roja serrnameyî sînordar bibo. Ma heme rojanê serre de vera nê şîdetî vindenê û heme kesan ra wazenê ke nê helwestê vera şîdetî de tewrê ma bibê û verê hedefgirewtişê cinîyan bêro girewtene.”