Sîstemê hukmî dewaya kiştişê cinîyan de senî xebitêno?

  • 10:08 27 Hezîrane 2026
  • NAROJANE
 
ANQARA - Avûkate Îrem Esra Altun derheqê merdişanê bigumananê cinîyan û qetilkerdişê cinîyan de qisey kerd û va: “Dozger û dadgerî cipersayîşêk bi tesîr nêdomneno. Ewnîyayîşo ke îqtîdarî viraşto tesîrê her cayî ser o kerd.”
 
Şîdetê cinîyan ser o û qetilkerdiş bi polîtîkayê bêcezaverdayîşî yê edaletî yeno meşrûkerdiş. Goreyê çeteleyê 5 aşmanê verênanê 2026ine 109 cinî ameyî qetilkerdiş û 89 cinî zî bi guman dinyaya xo bedelnayî. Merdişê bigumananê cinîyan nînê roşnkerdiş û no sey dewamkerdişê polîtîkaya bêcezaverdayîşî dewam keno.
 
Avûkate Îrem Esra Komurcu Altun derheqê mesele de qisey kerd û va ke semedê ke cipersayîş û muhakemeyêk bi tesîr bêro domnayîş, têkoşînê rêxistinkerdeyî yê cinîyan muhîm o.
 
‘Nêwazenê vernîya şîdetî bigîrê’
 
Îrem Esra Komurcu Altun bale ant polîtîkaya bêcezaverdayîşî û va: “Nêwazenê vernîya şîdetê cinîyan bigîrê. Peymana Stenbolî şewêk de fesh kerdî. Ma nê ser de dewa akerdî la ma netîceyêk negirewt. Çimkî kesêk qerar dano. Zemînêk huqûqî de averşîyayîş zehmet o. Dimayê peymana Stenbolî hîn vurîyayîşî kerdî. La zemînê edaletî de tu cewabê ci çinbî. Ma bi dayeyî vînenê ke no çareserî nîyo. Goreyê dayeyê KCDPyî yê serra 2025ine tewr tay 294 cinî ameyî qetilkerdiş û 297 zî bi guman dinyaya xo bedelnayî.”
 
Burçak Şîşman dimayê çar serran koma ra vejîya
 
Îrem Esra Komurcu eşkera kerd ke Burçak Şîşman 4 serrê verî bi guman balkone ra kewtibî û va: “Dimayê nê Burçak Şîşman kewte koma. Burçak Şîşman senîn çimanê xo akerd û va mêrdeyê aye aye balkone ra eşta. Ma Tirkîyayêke wina de ciwîyenê. No ya verêne nîyo. Ma cinîyanê ke bi gonîya xo nameyê gumanbaran dêsî ser o nuştî zanê. Lazim o ke merdişê bigumanî sey întîxar nêrê mojnayîş û hedîseyî nêrê girewtiş.”
 
Îrem Esra Komurcu bale ant Ayşe Tuba Aslane ya ke hetê mêrdeyê xo ke fek ci ra vera dabî ameye qetilkerdiş û wexto ke ameye qetilkerdiş çenteyê aye de 40î ra zêde qerarê durvistişî û waştişnameyê gerrekerdişî estbî û va: “Dadgeha herêmî bi sebebê ‘qeydê mesajê normalîye ra zêde est o’ semedê gumanbarî cezaya tehrîkê bêheqî waşt. Ancî Ceren Unsal Anqara de bi guman dinyaya xo bedelnaye. Cipersayîşê derheqê dosyaya aye de serra 2024ine de dest pêkerd, bi qerarê ‘cay cipersayîşî çin o’ ame girewtiş.”
 
Delîlî ameyî çinkerdiş
 
Îrem Esra Komurcu Altun dosyaya Yeşîm Akpinare ya ke Manîsa de ameye qetilkerdiş zî ard vîr û wina ard ziwan: “Dosya sewîyeya dozgerîye de ya. Yeşîm Akpinar temsîlkarê komîserî dir eynî keyeyî de ciwîyayîne. Keye ra vengê çeke ame. Uca lojmanê polîsan bî. Şîdetê cinîyan her cayî de esto. Zanê ke do bêceza bimanê. Hevalê ci yê polîsî şîyî cayê hedîse çeka ke ameybî şuxilnayîş girewtî û şîyî, çeke pak kerdî û ardî. Ma vatî lazim o ke derheqê polîsan de gerre bêro kerdiş. Nika muhakeme dewam keno. Sey dosyaya Serpîl Findike ya ke Îzmîr de ameye qetilkerdiş, dosyayê polîsî û selahîyetdarê komelî sucê wezîfeyê xo xerab şuxilnayîşî ancî akerdî. Ma wazenê ke yê wezîfeyê xo bica nêanî zî bêrê muhakemekerdiş. Tirkîya semedê mêrdan bîya dewleta îmkanî. Ma dadger û dozgeran de ewnîyayîşê ‘ma senîn eşkenê cezaya mêrdan bîyarê war’ vînenê. Mêrdeyî cinîyan kişenê û bêceza yenê verdayîş, bi eynî rehetî cuya xo ya verêne domnenê.”
 
Polîtîkaya îqtîdarî vernîya qetilkerdişê cinîyan akena
 
Îrem Esra Komurcu va ke serra 2011ine de Peymana Stenbolî ameye îmzekerdiş û a serre şîdetê cinîyan ser o kêm bîyo û va: “Dimayê feshkerdişî qetilkerdişanê cinîyan, şîdetê cinîyan ser o zêde bî. Polîtîkayê îqtîdarî vernîya cînayetanê cinîyan akerd. Dozger û dadgerî cipersayîşêk bi tesîr nêdomnenê. Ewnîyayîşê ke îqtîdarî viraşt tesîrê her cayî ser o kerd. Ma vînenê ke têkoşînê rêxistinkerdeyî çiqas muhîm o. Nê semedî ra ma do têkoşînê xo bidomnê.”