Gulîstan Gulmuş

 

RIHA - Avûkate Rozîv Kino dîyar kerd ke hetê HTŞyî ra derheqê binpaykerdişanê Bakur û Rojhelatê Sûrîye û Rojavayî de tu rapor nêameyo amadekerdiş û va: “Ganî hukmatê Şamî berpirsîyarîyêk adilane bigîro xo ser û nê heme hedîseyan bi temamî cipersayîş bikero.”

 

Avûkate Rozîv Kîno a ke Kobanî de xebate kena, ercnayîşêk rewşa bîyaye û prosesê huqûqî yê Bakur û Rojhelatê Sûrîye û Rojava yê dimayê hêrişanê nê herêman ser o pêşkêş kerd.

 

Prosesê îqtîdarê HTŞyî û îşkencekerdişê Şarî

 

Rozav Kino bale ant binpaykerdişanê ke netîceya hêrişan de pê ameyî û dîyar kerd ke koçberdişêk pîl ver bi Bakur û Rojhelatê Sûrîye pê ame. Rozav Kino va: “Her çiqas welatijî koçber bîyî zî hêrişî înan ser o dewam kerdî. Hêrişê ke Dêr Hafirî de dest pêkerdî, ver bi Kobanê, Hesekê û herêmanê derûdorî vila bîyî. Binpaykerdişanê cidî yê heqê merdiman, bi taybetî Tebqa û Reqayî de, heta bi hawayêk huqûqî zî ameyî kerdiş. Dimayê rijîyayîşê rejîmê Baasî, ma fehm kerd ke rewşa Sûrîye do xerabêr bibo, bi taybetî dimayê kerdişê hemverê elewîyan. Ê îdîa kerdî ke hêrişanê hemverê elewîyan de heqdar ê çimkî ê hemverê hukmatê demkî yê, la no wina nêbî. Dima ra Suweyda de hemverê şarê dûrzî hêrişî ameyî kerdiş. Uca de zî zaf binpaykerdişî pê ameyî. Çi heyf, nêheqîyê ke hemverê elewîyan, dûrzîyan û kurdan ameyî kerdiş nêameyî belgekerdiş.”

 

‘Sucê ke ganî biameyîne raporkerdiş, nêameyî raporkerdiş’

 

Roziv Kino, qalê tesîrê hêrişanê taxanê Şêx Meqsûd û Eşrefîyeyê Helebî yê 6ê çeleyî û binpaykerdişanê heqê merdiman ê ke pê ameyî kerd û dîyar kerd ke derheqê sucanê ke ameyî kerdiş de rapor nêameyo amadekerdiş. Roziv Kino qiseykerdişê xo wina domna: “Sucê ke ganî hetê hukmatê Şamî ra biameyîne raporkerdiş nêameyî raporkerdiş. Goreyê dadgehanê mîyanneteweyî, HTŞ semedo ke goreyê qanûnanê heqê merdiman ê mîyanneteweyî nêtêgêrayî, suc kerdî. Hêrişê Şêx Meqsûdî ser hetê çeteyê girêdayeyê hukmatê Şamî yan zî kesanê nêgirêdayeyê înan ra ameyî kerdiş. Rolê medyayî zî tîya de zaf muhîm bî. Sebebo ke wina zaf kurdî ameyî kiştiş no yo ke medya kesanê ke hêriş kerdî sey leşkerê girêdayeyê HSDyî mojna.”

 

‘Zafê şervanê HSDyî hema zî vînî yê’

 

Roziv Kino dîyar kerd ke peymananê ke verê mîyanê HTŞyî û HSDyî de ameyî viraştiş hetê HTŞyî ra bêmabêne ameyî binpaykerdiş û bajarê Kobanê hema zî binê ablûqa de yo. Roziv Kino va: “Dimayê peymane, şervanê HSDyî demêk nêameyî entegrekerdiş û agêrayîşê welatijanê ke zaf herêman ra koçî Kobanê kerdibî nêame asankerdiş. Bajarê Kobanê hema zî binê ablûqa de yo. Eke ma goreyê qanûnî biercnê, semedo ke şertê peymanî nêameyî caardiş, suc ameyo kerdiş. Nêdîyar o ke zafê şervanê HSDyî tepişte yê, binê çimdarîye de yê, şehîd bîyê yan zî cayêk bîn de ameyê tepiştiş. Nê wareyî de cipersayîş nêameyo destpêkerdiş. Multecîyê Serêkanîye hema zî nêagêrayê Serêkanîye. Semedê Efrînî zî zaf tay kesî agêrayî û keyeyê înan hema zî destê çeteyan de yo.”

 

‘Eke berpirsîyarî nêro girewtiş, şero xerabêr do pê bêro’

 

Avûkate Roziv Kino ard ziwan ke şero ke hêzê mîyanneteweyî semedê serdestîya Rojhelatê Mîyanênî danê, tesîrê rojeva mîyanên yê Sûrîye ser o zî keno û wina qedêna: “Kobanê û Heleb de hema zî problemê entegrasyonî est ê. Entegrasyonê huqûqî awanîyê îdarekardişî de hema pê nêameyo. Hukmatê Şamî zî prosesê awankerdişê cebheyêk yewgirewte ra anceno. No zerrîya welatijan de problemêk bawerîye virazneno ke gelo na peymane do heta peynîye bidomîyo yan nê. Şerê ke hetê neteweyê Rojhelatê Mîyanênî ra yenê kerdiş tesîrê fonksiyonê mîyanê Sûrîye ser o zî kenê. Ganî hukmatê Şamî berpirsîyarîyêk adilane bigîro xo ser û her çîyê ke pê ameyî analîz bikero ke biciwîyo. Eke no pê nêro, tîya de şerê xerabêr do pê bêrê.”