Kürt Dil Bayramı’nda ortak çağrı: Kürtçeye statü, Kürtçe eğitim 2026-05-15 15:08:27                HABER MERKEZİ - Kürt Dil Bayramı dolayısıyla birçok kentte yapılan ortak açıklamada, Kürtçenin üzerindeki baskı ve asimilasyon politikalarına dikkat çekilerek, Kürtçenin statü ve anadilde eğitim dili olması talebi yinelendi.    Kürt Dil Kurumları ve Demokratik Kurumlar Platformu öncülüğünde Kürdistan ve Türkiye'nin birçok kentinde açıklama, yürüyüş ve benzeri etkinlikler düzenlendi.    Amed    Dicle Özgür Öğrenci Dayanışması öğrencileri 15 Mayıs Kürt Dil Bayramı nedeniyle Dicle Üniversitesi’nde basın açıklaması ve etkinlik düzenledi. Etkinliğe çok sayıda öğrenci katılırken, “Dar li ser koka xwe mirov li ser zimanê xwe şîn dıbe” pankartı asıldı.   Açıklamada konuşan üniversite öğrencisi Meral Zeytun, günün anlam ve önemine dair konuşma yaptı.   Yapılan konuşmanın ardından öğrenciler Kürtçe şarkılar söyleyip halay çekerek, etkinliği sonlandırdı.      Erzirom   Erzirom Demokratik Kurumlar Platformu, Halkların Eşitlik ve Demokrasi Parti (DEM Parti) İl Örgütü önünde açıklama yaptı. "Statûya Kurdî perwerdeya bi Kurdî (Statuyê Kurdkî perwerdeyo bi Kurdkî)" pankartının taşındığı açıklamaya çok sayıda kişi katıldı. Açıklamada konuşan DEM Parti Erzirom Örgütleme Eşsözcüsü Yavuz Karabudak, Kürtçenin eğitim dili olmasının Kürtlerin doğal hakkı olduğunu belirterek, "Bu anlamlı günde dilimiz, kültürümüz ve kimliğimiz için mücadele eden tüm kadınlara, gençlere, emekçilere ve aydınlara çağrıda bulunuyoruz. Demokratik toplumun kurucu gücü olun, sorumluluk üstlenin, demokratik toplumu anadil etrafında birlikte inşa edelim" ifadelerini kullandı.    Açıklama, "Bê ziman jiyan nabe" sloganıyla sona erdi.   Mûş   DEM Parti Kop (Bulanık) İlçe Örgütü, ilçe binası önünde açıklama yaptı. Çok sayıda yurttaşın katıldığı açıklamada, basın metnini DEM Parti İlçe Eşbaşkanı Leyla Güneş Eser okudu. Anadilin halkların kimliği olduğunu belirten Leyla Güneş Eser, Kürtçenin Mezopotamya’nın en kadim dillerinden biri olduğunu söyledi. Leyla Güneş Eser, anadil hakkının tanınmamasının toplumsal çalışmaların en önemli nedenlerin biri olduğunun altını çizdi.    Açıklama "Bê ziman jiyan nabe" sloganıyla sona erdi.   Meletî    Kürt Dil Bayramı vesilesiyle Demokratik Kurumlar Platformu, Meletî kent merkezinde bulunan Çeşme Durağında basın açıklaması gerçekleştirildi. Açıklamanın Kürtçe’sini DEM Parti Meletî il Yöneticisi Mahmut Uzun Türkçe’sini de DEM Parti PM üyesi Pakize Sinemillioğlu okudu.    Riha    Kürt Dil Bayramı dolayısıyla Riha’nın Curnê Reş ilçesinde Komeleya Zimanê Kurdî’nin açılışı gerçekleştirildi. Açılan Komeleya Zimanê Kurdî binasına 15 Gulanê Roja Zimanê Kurdi Pîroz Be, Statûya Kurdî, Perwerdeye Kurdî” yazılı pankart asıldı. Program açılışında sık “Be ziman jiyan nabe” ile “Biji zimanê Kurdî”  sloganları atıldı.   Program dengbej Hediye Kalkan’ın seslendirdiği ezgiler ve çekilen halaylarla sona erdi     Sêwereg   Riha'nın Sêwerek ilçesinde bulunan ZİWAN KURD kurumu 16 Mayıs Kürtçe dil bayramı günü kapsamında çeşitli etkinlikler düzenleyip yürüyüş ve basın açıklaması gerçekleştirdi. ZİWAN KURD kurumunda halka Kürtlerin geleneksel yiyeceği "Danok" kaynatılarak dağıtıldı. Etkinliğe katılanlar ulusal kıyafetleri ile erbane, saz ve Kürtçe şarkılar eşliğinde halay çekti. Sonrasında "Koma Agir û jiyane" adlı çocuklardan oluşan grup sahneye çıkıp Zimane Kurdî şarkısını seslendirdi. Daha sonrasında hazırlanan tiyatro gösterisi halka sunuldu. Ardından kitle "Be ziman jiyan nabe" , "Dem dema zimane Kurskî yo", "Dem dema Kurdî te", "Kurdî hebûna me ye" dövizleri ve "15'e Gulanê cejna zimane Kurdî pîroz be", "Statuya Kurdî perwerdeya bi Kurdî" pankartlarıyla Kanlıkuyu meydanına doğru açıklama yapmak üzere yürüyüş gerçekleştirdi. Yürüyüşte sık sık "Be ziman Jiyan nabe" sloganları atıldı.   Açıklamayı kitle adına ZİWAN KURD üyesi Ali Cıkka okudu.   Açıklama halay ve zılgıtlarla son buldu.   Etkinliklerde yapılan ortak açıklama metni şu şekilde:    "Bugün 15 Mayıs Kürt Dil Bayramı’dır.   15 Mayıs 1932’de Kürt aydın ve dilbilimci Celadet Elî Bedirxan ile arkadaşlarının öncülüğünde, Hawar Dergisi Şam kentinde Latin harfleriyle yayımlanmaya başladı. Hawar Dergisi’nin ilk sayısında şu ifadeler yer aldı: 'Hawar bilginin sesidir. Bilgi, kendini tanımaktır.   Kendini tanımak bize kurtuluş ve mutluluğun yolunu açar. Kendini tanıyan herkes kendini tanıtabilir. Bizim Hawar’ımız her şeyden önce dilimizin varlığını tanıtacaktır. Çünkü dil, varlığın ilk şartıdır.'   15 Mayıs günü, Kürt dilini koruma ve geliştirme ile Kürtçe için verilen mücadeleyi büyütme amacıyla 2006 yılında 'Kürt Dil Bayramı' ilan edildi. O tarihten bu yana her yıl çeşitli etkinlik ve programlarla kutlanmaktadır. Bilindiği üzere yüz yılı aşkın bir süredir Türkçü devlet anlayışının sonucu olarak Kürt dili, kültürü ve kimliği üzerinde farklı biçimlerde inkâr, asimilasyon, baskı ve saldırılar yürütülmektedir.   21’inci yüzyılda dahi Kürt halkına, özellikle milyonlarca Kürt çocuğuna yönelik asimilasyon politikaları ağır biçimde sürdürülmektedir. Türk dili ve Türklük, Kürtlere ve Kürt çocuklarına dayatılmakta; Kürt çocukları Türkçe eğitim yoluyla asimilasyona uğratılmaktadır. Bunun sonucu olarak milyonlarca Kürt çocuğu kendi dilinden, kültüründen ve kimliğinden uzaklaştırılmış, halen de uzaklaştırılmaktadır. Uluslararası sözleşme ve ölçütlere göre bu asimilasyon uygulamaları insanlığa karşı ağır suç niteliğindedir.   Kürt halkı, Türkiye Cumhuriyeti’nin kuruluşundan bugüne kadar devletin inkâr, asimilasyon ve yok etme politikalarıyla karşı karşıya kalmıştır. Kuşkusuz Kürt halkı da başlangıçtan bugüne bu saldırgan politikalara karşı mücadelesiyle itirazını ortaya koymuş ve bu mücadeleyi sürdürmüştür.   Her halk ve ulus gibi Kürt halkı da dili, kültürü ve ulusal değerlerini korumak için yıllardır her alanda mücadele etmektedir. Tüm ulusal mücadelelerin temelinde ise dil ve kültür özgürlüğü talebi bulunmaktadır. Kürt halkının mücadelesinde de Kürt dili ve kültürünün özgürlüğü temel ve belirleyici bir yere sahiptir.   Kürt halkı son olarak, Abdullah Öcalan’ın 'Barış ve Demokratik Toplum' çağrısıyla birlikte, Kürtçenin özgürlüğü, statüsü ve anadilde eğitimin önündeki engellerin kaldırılmasına ilişkin tartışmaları ve Kürtçe için yürütülen toplumsal mücadeleleri yeni bir aşamaya taşımıştır. Kürtçeye sahip çıkma iradesi daha da güçlenmiştir.   Özellikle belirtmek gerekir ki, Abdullah Öcalan’ın çağrısı aynı zamanda ulusal ruhun, özgürlükçü, barışçıl ve demokratik toplum anlayışının yeniden canlanmasına vesile olmuştur. Bu sürecin başarıya ulaşması; kimlik, statü, siyasal ve hukuki hakların güvence altına alınmasının önünü açacaktır. Bunun için de 'Barış ve Demokratik Toplum' çağrısına en güçlü biçimde sahip çıkacak, Kürt dilinin geliştirilmesi ve güçlendirilmesi mücadelesini her zamankinden daha fazla büyüteceğiz.   Dil, ulusların temel direğidir. Dil insanı insan, halkları da kimlik sahibi yapar. Anadili bilmek ve anadilde eğitim görmek de bu temel direği güçlendirmek ve kalıcı hale getirmektir.   Bu gerçeklikten hareketle bir kez daha ifade ediyoruz ki; demokratik ve huzurlu bir ülke için Kürt dilinin özgürlüğünün önündeki tüm yasal ve fiili engeller kaldırılmalı, Kürtçe statü sahibi olmalı ve eğitim dili haline gelmeli; yaşamın her alanında özgürce kullanılmalıdır. Bunun için gerekli siyasi ve hukuki adımlar atılmalıdır.   Bu hedefin gerçekleşmesi için de tüm Kürt kurumları, partileri ve demokratik çevreler bir yandan 'Kürtçeye Statü, Kürtçe Eğitim' şiarıyla toplumsal mücadeleyi büyütecek; diğer yandan Kürtçe konusunda toplumsal bilinçlenme, örgütlenme ve kurumsallaşma çalışmalarını daha da geliştirecektir.   Biz Kürt halkı olarak; Kürt halkının siyasal statüsünün temel unsurları olan dilsiz, kültürsüz ve kimliksiz bir yaşamı asla kabul etmeyeceğiz.   Bu taleplerimizin gerçekleşmesi için Kürt halkı olarak haklı ve meşru mücadelemizi her zamankinden daha kararlı bir şekilde sürdüreceğiz.   Bu duygu ve düşüncelerle halkımıza çağrıda bulunuyoruz: Dilimiz için verdiğimiz mücadeleyi ulusal bilinçle daha da büyütelim. Her yeri Kürtçe evlere, okullara dönüştürelim; Kürtçe öğrenelim, öğretelim, yaygınlaştıralım ve yaşamımızın her alanında Kürtçeyi kullanalım.   Kürtçe konuşun! Kürtçe okuyun! Kürtçe yazın! Kürtçe mücadele edin! Kürtçe yaşayın! Yaşasın Kürtçe! Kürtçe olmadan yaşam olmaz! 15 Mayıs Kürt Dil Bayramı tüm Kürt halkına ve insanlığa kutlu olsun!